Çin Rusiyayla birlikdə İranın rəsmi məlumat bazalarını qorumaq məqsədilə genişmiqyaslı kəşfiyyat qalxanı qurmağa başlayıb.
İslamazeri.com xəbər verir ki, bu əməkdaşlıq mülki qeydiyyat sistemlərindən tutmuş pasport məlumatlarına qədər uzanan texniki boşluqları aradan qaldırmağı və İsrailin kiber səviyyədə sızma imkanlarını məhdudlaşdırmağı hədəfləyir.
Layihə çərçivəsində İranın müdafiə doktrinasında ciddi dəyişiklik baş verir. Belə ki, Qərb mənşəli GPS sistemlərindən tam imtina edilərək Çinin BeiDou naviqasiya sisteminə keçid həyata keçirilir. Bu addım Tehranın hərbi və mülki infrastrukturunun Qərb texnologiyalarından asılılığını azaltmaq məqsədi daşıyır.
Çinin Chang Guang kimi texnologiya şirkətləri tərəfindən təmin edilən qabaqcıl müşahidə peykləri isə İranın İsrailin hərbi hərəkətlərini real vaxt rejimində və yüksək dəqiqliklə izləməsinə imkan yaradır. Bu imkanlar Tehran üçün uzun müddətdir mövcud olan strateji məlumat boşluğunu aradan qaldırır.
Texnoloji dönüşüm sahədə “neft qarşılığında silah” mexanizmi ilə konkretləşir. Rusiyanın S-400 hava hücumundan müdafiə sistemlərinin tədarükündə yaranan gecikmələr fonunda Çin istehsalı olan HQ-9 uzun mənzilli hava hücumundan müdafiə sistemləri İranın silahlanma arsenalına daxil edilir. Aktiv radar idarəetməsinə malik bu sistemlər xüsusilə Qərb ölkələrinin istifadə etdiyi “görünməz” döyüş təyyarələrinə qarşı İranın çəkindiricilik potensialını əhəmiyyətli dərəcədə artırır.
İran, Rusiya və Çin arasında formalaşan strateji tərəfdaşlıq 1–2 fevral tarixlərində Ərəb dənizində keçiriləcək birgə hərbi dəniz təlimləri ilə kulminasiya nöqtəsinə çatır. Vaşinqton və Tehran arasında gərginliyin yüksək səviyyədə olduğu bir dövrdə baş tutacaq bu fəaliyyət təkcə hərbi təlim deyil, həm də Qərbin sanksiya və təcrid siyasətinə qarşı qurulan “sızılması çətin” yeni kiber-hərbi ekosistemin nümayişi kimi qiymətləndirilir.
Nəticə etibarilə bu ittifaq İranın müdafiə arxitekturasını mərhələli şəkildə Qərb texnologiyalarından uzaqlaşdıraraq regionda xarici müdaxilə alətlərinin təsir gücünü sistemli şəkildə zəiflədir.
